33 Kurşun olayı 1943 yılında Van’ın Özalp ilçesi sınır hattında yaşandı. Resmî kayıtlara göre İran sınırında kaçakçılık yaptığı iddia edilen 33 sivil askerî birlik tarafından gözaltına alındı. Temmuz 1943’te yargı süreci işletilmeden kurşuna dizildiler. Olay Türkiye yakın tarihinde tartışmalı başlıklar arasında yer aldı.
“v33 Kurşun olayı nedir, nerede ve ne zaman oldu?” sorusu tarih araştırmalarında gündeme geliyor. İnfazın dönemin 3. Ordu Komutanı Orgeneral Mustafa Muğlalı’nın emriyle gerçekleştirildiği iddia edildi. Hadise yıllar sonra yeniden yargı süreciyle ele alındı. Süreç siyasi ile hukuk tarihinde iz bıraktı.
33 Kurşun olayı nedir, nerede ve ne zaman oldu?
Olay Van’ın Özalp ilçesine bağlı sınır bölgesinde meydana geldi. Tarih 1943 yılı Temmuz ayı olarak kayda geçti. Gözaltına alınan 33 sivil hakkında mahkeme süreci işletilmedi. İnfaz kararı askerî emirle uygulandı.
Resmî kayıtlarda kaçakçılık iddiası yer aldı. Yargısız infaz iddiası kamuoyunda tartışma yarattı. Olay uzun süre gündemde kaldı. Hukuk devleti ilkesi açısından değerlendirmeler yapıldı.
1950’li yıllarda dosya yeniden açıldı. Orgeneral Mustafa Muğlalı hakkında dava süreci başlatıldı. Askerî mahkeme mahkûmiyet kararı verdi. Yargı süreci siyasi tartışmalarla birlikte yürüdü.
33 Kurşun olayı askerî yetki sınırları ile hukuk ilkeleri açısından önemli bir örnek olarak anıldı. Yer Van Özalp sınır hattı olarak kaydedildi. Zaman 1943 yılıdır. Hadise Türkiye siyasi tarihinde dönüm noktalarından biri kabul edilir.
33 Kurşun olayı nedir sorusunun yanıtı 1943’te Van Özalp’te 33 sivilin infaz edilmesi şeklinde özetlenir. Olay sonraki yıllarda yargı sürecine taşındı. Tartışmalar hukuk ile askerî yetki çerçevesinde sürdü. Tarihsel kayıtlarda yerini koruyor.