Arama motorlarında artan sorgular, Itrî’nin eserlerinin hâlâ icra edilmesiyle bağlantılı ilerledi. Dini mûsiki alanında bilinen besteler, farklı dönemlerde yeniden gündeme geldi. Kültürel mirasın önemli isimlerinden biri olarak kabul edilmesi, sanatçının kimliği üzerine yapılan araştırmaları artırdı. Özellikle klasik Türk mûsikisine ilgi duyan kesim, sanatçının hayatına dair detayları incelemeye yöneldi.
Buhûrîzâde Mustafa Itrî Efendi Kimdir?
Itrî, Osmanlı-Türk mûsikisinin en güçlü bestekârları arasında kabul edilir. Asıl adı Mustafa olarak bilinir. “Itrî” mahlasıyla tanınır. İstanbul’da dünyaya geldiği kabul edilir. Doğum yılı net şekilde kayıt altına alınmadı.
Sanatçı, müzik eğitimini dönemin önemli isimlerinden aldı. Eğitim süreci, sanat hayatının şekillenmesinde belirleyici oldu. Saray çevresinde tanındı. IV. Mehmed döneminde sarayda mûsiki hocası olarak görev yaptı. Bu görev, sanatçının etkisini genişletti.
Itrî, yalnızca bestekâr kimliğiyle sınırlı kalmadı. Şair olarak eserler kaleme aldı. Hattatlık alanında da yetkinlik gösterdi. Hanende olarak icralarda yer aldı. Sanat hayatı çok yönlü ilerledi.
Sanatçının yüzlerce eser bestelediği bilinir. Kaynaklarda binin üzerinde eser verdiği ifade edilir. Günümüze ulaşan eser sayısı daha sınırlı kaldı. Buna rağmen eserleri icra edilmeye devam etti.
Dini mûsiki alanında bestelediği eserler geniş kitlelere ulaştı. Segâh Kurban Bayramı Tekbiri uzun yıllardır okunur. Salât-ı Ümmiye de aynı şekilde icra edilir. Bu eserler, Türk-İslam kültüründe yerini korudu.
Itrî, saray ile yakın ilişkiler kurdu. Farklı padişah dönemlerinde varlık gösterdi. Müzik meclislerinde aktif rol aldı. Fasıl programlarında icralara katıldı. Sanat çevresinde güçlü bir yer edindi.
Sanatçı, 1711 ya da 1712 yılında İstanbul’da hayatını kaybetti. Ardında geniş bir repertuvar bıraktı. Eserleri nesiller boyunca aktarıldı. Klasik Türk mûsikisi içinde kalıcı bir iz bıraktı.