Kademeli emekliliği yürürlüğe koyan yeni bir kanun bugün itibarıyla mevcut değil. Milyonlarca çalışan, erken emeklilik beklentisiyle konuya dair gelişmeleri araştırmayı sürdürüyor. 8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişi bulunan çalışanlar, düzenlemenin merkezinde yer alıyor.
Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesinin kapsamı dışında kalan kesim, prim günü ve yaş şartlarında değişiklik talebini koruyor. Kanun teklifleri ve sosyal medya iddiaları beklentiyi canlı tutarken, yürürlükteki sistem değişmeden uygulanmayı sürdürüyor.
KADEMELİ EMEKLİLİK ÇIKACAK MI?
Emekliliğine sayılı yıllar kalan çalışanlar için beklenti büyük. Her yeni kanun teklifi haberi, milyonlarca insanın umudunu yeniden canlandırıyor. Yıllardır aynı soruyu soranlar, resmi bir müjde duymayı bekliyor. Şimdilik ortada kesinleşmiş bir tablo görünmüyor.
Yürürlüğe konulmuş yeni bir kanun bulunmamaktadır. Geçmiş dönemlerde çeşitli milletvekilleri konuya ilişkin teklifler hazırlamış olsa da hiçbiri yasalaşmamıştır. Mevcut sosyal güvenlik sisteminde emeklilik işlemleri yürürlükteki mevzuat hükümlerine göre yürütülmektedir. Sosyal medyada dolaşan "yasalaştı" yönündeki paylaşımlar resmi kaynaklarca doğrulanmadı.
Düzenlemenin ne zaman hayata geçeceğine ilişkin açıklanmış resmi bir takvim yoktur. Hayata geçirilmesi için kanun teklifinin Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edilmesi gerekmektedir. Ardından metnin Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesi zorunludur. Sürece dair kesinleşmiş bir tarih henüz paylaşılmadı.
Taleplerin odağında 8 Eylül 1999 sonrası sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar durmaktadır. EYT düzenlemesinden yararlanamayan kesim, emeklilik yaşının yeniden düzenlenmesini istemektedir. Mevcut durumda söz konusu grubu kapsayan yürürlüğe girmiş bir yasa bulunmamaktadır. 1999 sonrası sigortalıların düzenlemeden faydalanacağına dair resmi bir karar açıklanmamıştır.
Yürürlüğe giren bir metin olmadığı için şartlar da resmi olarak belirlenmemiştir. Farklı yaş, prim günü, sigortalılık süresi formülleri gündeme gelse de resmi nitelik taşımamaktadır. Yeni bir kanuni düzenleme yapılması halinde yaş şartı netleşecektir. Prim gün sayısı, sigortalılık süresi, kapsama girecek tarih aralıkları da yasa metniyle birlikte açıklığa kavuşacaktır.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, önceki açıklamasında emeklilik sisteminde yeni bir değişiklik planlanmadığını dile getirmiştir. Bakan, prim günü şartlarının uygulanmaya devam edeceğini söylemiştir. Sigortalılık süresi koşulunun da korunacağını eklemiştir. Yeni bir hazırlığa dair resmi bir bilgi paylaşmamıştır.
Kademeli emeklilik, emeklilik yaşına yaklaşan sigortalılar için yaş şartlarının geçiş kurallarıyla uygulanmasını öngören bir model olarak tanımlanmaktadır. Modelde amaç, koşulların hedef gruplar için aşamalı düzenlenmesidir. Türkiye'de bugüne kadar aynı adla yürürlüğe girmiş bir sistem oluşturulmamıştır. Kapsam, şartlar, uygulama esasları olası bir yasa çıkması halinde duyurulacaktır.
Çalışanların beklediği netlik, ancak yeni bir yasa metninin Meclis gündemine gelmesiyle mümkün olacaktır. Teklifin yasalaşması durumunda emeklilik hesaplamaları yeniden şekillenecektir. Milyonlarca sigortalının geleceğini ilgilendiren gelişmeler, TBMM'nin yeni yasama dönemindeki adımlarına bağlı kalmaktadır.