1711 yılında gerçekleşen Prut Savaşı sırasında Osmanlı sadrazamı Baltacı Mehmet Paşa ile Rus Çariçesi Katerina arasında yaşandığı ileri sürülen görüşme iddiaları tarih meraklılarının sık araştırdığı konular arasında yer alır. Prut Nehri kıyısında Rus ordusunun kuşatma altında kalması sonrası yapılan barış görüşmeleri bu tartışmanın temelini oluşturur. “Baltacı Mehmet Paşa Katerina olayı nedir” sorusu tarih tartışmaları içinde sık gündeme gelir.
Prut Savaşı sırasında Osmanlı ordusu Rus Çarı I. Petro’nun kuvvetlerini ağır baskı altına aldı. Kuşatma altındaki Rus ordusunun büyük kayıp verme ihtimali konuşuluyordu. Bu süreçte iki taraf arasında müzakereler başladı ve ardından Prut Antlaşması imzalandı.
Baltacı Mehmet Paşa Katerina Olayı Nedir?
Prut Savaşı sırasında Rus tarafı Osmanlı ile barış görüşmesi talep etti. Yapılan müzakereler sonucunda 1711 yılında Prut Antlaşması imzalandı. Antlaşma gereği Rusya Azak Kalesi’ni Osmanlı Devleti’ne geri vermeyi kabul etti ve savaş sona erdi.
Halk arasında anlatılan rivayete göre Rus Çarı Petro’nun eşi Katerina kuşatma sırasında Osmanlı sadrazamı Baltacı Mehmet Paşa ile görüşmeye gitti. Anlatıya göre görüşme sırasında değerli mücevherler sunuldu. Barış yapılması yönünde teklif iletildiği ileri sürüldü.
Bazı rivayetlerde görüşmenin daha ileri boyutlara ulaştığı iddia edildi. Bu anlatımlarda Katerina’nın sadrazamın çadırına gittiği hatta kişisel bir yakınlık kurulduğu ileri sürüldü. Hikâye zaman içinde romanlara ve tiyatro eserlerine konu oldu.
Rivayetlerde söz konusu görüşmenin ardından Osmanlı ordusunun Rus kuvvetlerini tamamen yok etmediği iddia edildi. Barış anlaşmasının kabul edilmesi bu anlatıyla ilişkilendirildi. Bu nedenle Baltacı Mehmet Paşa’nın Katerina’nın etkisinde kaldığı yönünde söylentiler ortaya çıktı.
Tarihçiler bu iddiaların doğruluğu konusunda temkinli değerlendirme yapar. Osmanlı arşivleri ile Avrupa kaynaklarında Katerina’nın sadrazamın çadırına gittiğine dair kesin kayıt bulunmadığı ifade edilir. Bu nedenle birçok araştırmacı olayın tarihsel bir efsane olduğunu düşünür.
Prut Savaşı sonrasında Osmanlı sarayında siyasi tartışmalar yaşandı. Bazı devlet adamları Rus ordusunun tamamen yok edilmemesini eleştirdi. Bu tartışmalar sırasında Katerina ile ilgili söylentilerin yayıldığı belirtilir.
Baltacı Mehmet Paşa’nın savaş sonrası görevden alınması da tartışmaları güçlendiren gelişmelerden biri oldu. Bu süreçte yayılan söylentiler zamanla tarih anlatılarının parçası haline geldi. Hikâye yıllar içinde farklı yorumlarla yeniden anlatıldı.
Tarih araştırmalarında Baltacı Mehmet Paşa ile Katerina arasında yaşandığı ileri sürülen olayın doğruluğunu kanıtlayan kesin belge bulunmadığı ifade edilir. Bu nedenle söz konusu anlatı Osmanlı tarihinin en bilinen rivayetlerinden biri olarak değerlendirilmeye devam eder.
